| |  çocuk Gelişiminde çevresel Etkiler Ve Sorunlar
ÇOCUK GELİŞİMİNDE ÇEVRESEL ETKİLER VE SORUNLAR (1)
Bilim teknoloji
Toplumsal ve çevresel sorunların çözümü
İdeal yaşam standardı
Toplumsal sorunlar
Parçalanmış Aileler
Sokak Çocukları
Özürlüler
Göçmenler
Yaşlılar
Savaş Mağdurları
Çevresel sorunlar
Zengin ülkelerde
Tüketim tutkusu / teşviki
Biyoteknoloji
Genetik mühendislik
Fakir ülkelerde
Modernleşme
İleri teknolojiye ulaşma çabaları
Dünyada toplumsal ve çevresel sorunlar var. Biyoteknolojik, mühendislik alanında yatırımlar yapılıyor, hammadde israfı atıklara ve ekolojik dengeye bozulmaya neden oluyor. Toplumsal anlamda da sokak çocukları, fakirlik gibi sorunlar. Çözebilirsek ideal yaşam standardına ulaşabiliyoruz. Gelişmiş ülke olmak demek çocuk sağlığındaki sorunları çözebilmiş olmak demektir. Bilgiye ulaşma ve bilgi edinme kaynakları önemli. Teknolojinin güncelleşmesini sağlayan bilgidir.
Sonuç
Hammadde israfı
Atık madde birikimi
Ekolojik dengenin bozulması
Hava kirliliği
Solunum yolu hastalıklarında artış
Entelektüel performans azalması
Motor fonsiyonların azalması
Davranış bozuklukları
Radyasyon
Doğal
Askeri – sivil amaçlı
Kromozom kırıkları
Teratojenik etki
Büyüme geriliği
Kanserleşme
Petrol Ürünleri
Temas : Cilt tümörleri
Soluma : Pnömoni
Ağızdan : Bilinç değişiklikleri, Kardiyomiyopati, Böbrek hasarı, Halsizlik, sinirlilik, uyuşmalar, Lösemi
Fiziksel çevrede ozon tabakasının birikmesi, iklim değişiklikleri, sanayi ve yakıtlara bağlı hava kirliliği var. Bunlar solunum yolu hastalıklarını, davranışları, motor sistemimizi ve doğru düşünme yeteneğini bozuyor. Bulunduğumuz ortamda tedavi amaçlı, askeri amaçlı, gıdaları saklamak için az miktarda kullanılıyor. Bunun yanında topraktaki bir takım maddelerde ve bulunduğumuz ortamda radon gazı birikir. Sabah kalktığınızda pencereleri açıp evi havalandırın denilme sebebi de budur. Radyasyon gelecek nesilleri olumsuz etkiler. Kanserleşmeye neden olması, bünyeyi baskılaması diğer nedenleridir. Kalp kasını bozar, böbrekler üzerinde hasara neden olur.
ÇOCUK GELİŞİMİNDE ÇEVRESEL ETKİLER VE SORUNLAR (2)
Çocuk Beslenmesinde Çevresel Kirlilik
İntrauterin dönemi
Anne sütü
Ek Gıdalar
Gıda katkı maddeleri
Çocuk ve Toplumsal Çevre
Aile
Okul
İş Hayatı
İntrauterin dönem
Radyasyon
Beslenme yetersizliği
Kurşun- Civa- İlaçlar
Sigara- Alkol- Uyuşturucular
İnsektisitler - Anneden bebeğe geçer
Anne karnındaki bebek için beslenme, havaya karışan kurşun, civa, ilaçların, alkol, sigara, ortama bulaşan enfeksiyonların zararı vardır.
Ek gıdalara ne zaman geçilir?
Çocukluk çağında anne karnındaki dönemi, 4-6 haftadan başlayan ve 12 hafta süren süt çocukluğu döneminde onlara ek gıda verilir. Ek gıdalara 4. aydan itibaren alıştırma amaçlı başlanabilir. 6. aydan itibaren artırılarak verilir. Erken ek gıdaya başlamak anne sütünün çekilmesine neden olabilir, ne zaman ne miktarda ne kadar kalori verildiği hesaplanamazsa kalp damar sorunlarına da neden olur. Dört aydan itibaren sebze, meyve, buğday, arpa, çavdar gibi unlardan yapılan muhallebi verilebilir. Nişastayı bebekler çok kolay sindiremez.
Anne sütü
Toksik maddeler, pestisitler, kimyasal maddeler sütle bebeğe geçer.
Bebekler için örnek sebze çorbası tarifi
Sebzeleri su kaynadıktan sonra koyuyoruz
Sebzeleri eziyoruz
Bir çay kaşığı zeytinyağı ya da tereyağı konulabilir (Margarin konulmaz)
Bir çay tabağı kadar sebze çorbasını çay kaşığının ucuyla bebeğe yediyoruz
Biberon kullanmak doğru mu? Neleri yedirmeli?
Bazı anneler biberonu tercih ediyorlar. Biberonla beslenen çocuklar ek besine daha geç geçmek zorunda kalıyorlar. Katı gıdaları ise ezerek verilir. Patates verilebilir. İlacı patates püresiyle verebilirsiniz. Kabuk selülozdan çok zengindir, kabızlığı önler. Kabuklar çok kirlenmiş olursa zararlı olabilir. Meyvelerin kabuk ve çekirdeklerinde radyasyon toplanır. Bu nedenle bebeklere kabuklu meyve yerine içini vermeyi tercih ediyoruz. Gıdanın veriliş şekli önemlidir. Çocuğun sindirim sistemi hangisine uygun olduğunu bilmediğimiz için mümkünse bir iki sebzeyi veya meyveyi birleştirerek vermek gerekir. Elma ile erik, şeftali ile kayısı, muz ile erik, kayısı ya da kiviyi verebiliriz. Havuç-kabak-ıspanak verilebilir. Ispanak verilirse kakası sulu olur. Pancar fazla verilirse kakası kırmızı, havuç fazla verilirse kakası turuncu renkte olur. Sebze çorbalarına brokoli de koyuyoruz. Sebze çorbaları her öğünde yenilemelidir. Buz dolabında en fazla 24 saat bekletilir daha sonra tüketilmez. Özellikle ıspanak buzdolabında çok bekletilirse zehirlenmeye neden olur. Yemekleri tahta kaşıkları tercih ediyoruz. Sebzeler çelik tencere de bir saat, düdüklü de en fazla 10 dakikada pişer. Hamileliğin ilk 3 ay anneler bol protein almaları, tuz almamaları gerekiyor. Protein akciğer gelişimini son derece etkiliyor. Annelerin 1,5 aydan sonra kusmaları olabiliyor, bu aralarda mecbur kalınca bazı ilaçlar kullanılabiliyor. Anne sütü ile toksik (ilaçlar, kafein) maddeler, petsisit (tarım ilaçları)ve kimyasal maddeler geçebilir. Anneler bulundukları ortama dikkat etmelidir.
Fasulye nohut gibi kuru bakliyatlar, haşlandıktan sonra gaz yapmaması için kabuğunu soyup, suyunu döktüğünüzde sekizinci aydan sonra verilebilir. Miktarı bebeğin tahammülüne göre yapılır. Çiğ sebze yiyen annelerin sütünden kolik bulunan bebekler sancılanıyor. Annelere çiğ sebze yememeleri tavsiyesinde bulunuyoruz.
ÇOCUK GELİŞİMİNDE ÇEVRESEL ETKİLER VE SORUNLAR (3)
Merhaba,
Bundan önceki yazımda çocuk gelişiminde doğru beslenmenin öneminden bahsettim. Bebek doğru beslenirken annenin de kendisine iyi bakması, emzirirken dikkat etmesi gerekenler ve biberonla beslemenin püf noktalarını bilmek gerek. Bunları aşağıda madde madde inceleyebilirsiniz.
Doğum sonrası annenin bakımı
Doktor kontrolü
Düzenli beslenme / ( bol protein, meyve-sebze, su)
Doğum kontrolü
Düzenli egzersizler
· Sırtüstü iken bacakları düz kaldırma
· Sırtüstü iken bisiklet çevirme
· Sırtüstü iken birden oturur hale geçme
· Sırtüstü iken bacakları çekip-uzatma
· Sırtüstü iken karın-sırt boyun kaslarını germe
Emzirme
· Rahat pozisyon, kola yaslanmak
· Meme ucunu yanağa değdirip, kolay tutmasını sağlamak
· Çevre koyu kısım ağza girmeli
· Yutulan hava / gaz çıkartılmalı
· Her öğünde 2 tarafta verilmeli
· Bebek istediğinde emzirilmeli
Biberonla beslemede dikkat edilmesi gerekenler
· Önce eller yıkanır, biberon vs. kaynatılır
· Biberona bir miktar kaynamış ılımış su konulur
· Gerekli ölçek mama içine atılır
· Kapatılır, çalkalanır
· Kalan ilave su eklenir, çalkalanır
· Emzik takılır, ısısı kontrol edilir
· Beslenir
· Bitince biberon vb. yıkanır
· Günlük ihtiyaç bir kerede hazırlanabilir, dolapta bekletilir, emzirileceği zaman sıcak suda ısıtılır.
Gelecek yazımızda doğum sonrası annenin bakımı ve emzirmeyi daha ayrıntılı bir şekilde ele alacağız. Bebeğinizin ve kendinizin sağlığını korumak için küçük ama önemli ayrıntılara dikkat etmeyi unutmayın!
İ.Ü. Onkoloji Enstitüsü Pediatrik Hematoloji Onkoloji Bilim Dalı Başkanı
Prof. Dr. Bülent Zülfikar
|
06.05.2008, 10:23
Benzer Konular