[MyLove]

Pir Sultan Abdal

Pir Sultan 16. yüzyılda Anadolu’nun fikri ve siyasi yönden en karışık olduğu dönemlerde Sivas ve civarında yaşamış bir halk ozanıdır. Anadolu’da yaşayan bütün Aleviler yaşları ne olursa olsun Pir Sultan’ı severler.
Onu diğer halk ozanlarımızın piri yapan gerçekler devrimci karekterinden, Oniki İmam yolunu yaymaya çalışmasından, Türkçe’yi çok güzel kullanmasından ve hayatının idam edilerek bitiş şeklinden kaynaklanmıştır.
Pir Sultan sözünü ve sazını çok güzel bir şekilde kullanarak tıpkı Şah İsmail’in yaptığı gibi Oniki İmam felsefesini Oniki İmamların isimlerinin anıldığı Düzevi İmam türünden şiirlerle anlatmaya çalışmış, bu yüzden de Osmanlı’nın halk ozanları arasındaki en büyük düşmanı olmuştur. Çünkü aynı dönem Osmanlı’nın Sünnileştirme çabasında olduğu bir dönemdir. Bu nedenle de Casusluk ile suçlanarak idam edilmiştir. Bilindiği gibi Osmanlı Sultanları valiliklerine gönderdikleri fermanlarda Erdebil dergahıyla ilişkisi bulunan Alevilerin çeşitli gerekçeleri göstererek öldürülmelerini istemişlerdi.
Halk ozanları geleneğinde sevilen ozanların isimleri diğer ozanlarca da kullanıldığı için Pir Sultan'ın vefatından sonra dahi onun ismiyle birçok eserler yazılmış ve söylenmiştir.


Yetişme Koşulları

Pir Sultan Abdal, halk arasında Yedi Ulular olarak bilinen Yedi Ulu Ozan'dan biridir. Alevi gelenekleri ile dergâhın tarikat ortamında Türk dilini kullanarak yetişti. Şiirlerinde duru ve yalın bir Türkçe kullandı. Ana konuları, Deyişler, Nefesler, Hakk sevgisi, Ehl-i Beyt sevgisi, duazimam, ilahi aşk, tasavvuf ve sosyal uyarı niteliğindedir. Bazıları her ne kadar Pir Sultan'ı başkaldıran asi biri olarak gösterse de gerçekte Pir Sultan Abdal'ın yaşadığı Sivas bölgesinde o tarihte hiçbir halk ayaklanmasına rastlanmamaktadır. Dolayısıyla bir derviş olarak toplumu irşat (İlimiyle ve aklıyla toplumu bilgilendirmiştir) etmiştir. Tekke ve tasavvufun kalıplarını aşıp geniş bir halk kesimine seslenebildi. Medrese öğrenimini Erdebil'de görmesine rağmen, diğer bazı halk şairlerinin tersine, Divan Edebiyatı'ndan hiç etkilenmedi. Alevi olan Pir Sultan Abdal Türk diline sahip çıkmıştır.

Pir Sultan Erdebil şahları ve dervişleriyle kurduğu ilişki çerçevesinde Oniki İmamlar yolunda elde edindiği bilgileri Anadolu’ya Şah İsmail’in takip ettiği metoda göre aktarıyordu. Ancak bilgilerini herhangi bir eğitim kurumunda tahsil görerek değilde yüz yüze ilişkiler neticesinde elde ettiği için Pir Sultanın Oniki İmam yoluyla ilgili olarak herşeyi bilebilmesi ve bu çerçevede de aktarabilmesi mümkün değildi. Pir Sultan özellikle Oniki İmamların isimlerini yayma konusunda başarılı olmuştur.
Günümüzde Aleviler üzerinde oyunlar oynayarak Alevi toplumumuzu kendi çıkarları doğrultusunda yönlendirmek isteyen şahıslar ve gruplar Pir Sultan’a sahip çıkarak halkımızı kandırmak istemektedirler. Bu yüzden de Pir Sultan’ın gerçek yüzünün bilinmesi gerekmektedir.

Pir Sultan’ın birçok şiirinde bahsettiği ŞAH Erdebil şahıdır. Osmanlı’ya karşı Erdebil dergahından yana olduğunu açık açık ortaya koyan Pir Sultan Açılın kapılar şaha gidelim, katip Ahvalimi yaz şaha böyle. Ben de bu yayladan şaha giderim. derken Erdebil’e olan bağlılığını ifade etmektedir. Zaten o dönemlerde Erdebil şahları’nın, Anadolu’da yaşayan Alevilerin gözünde kurtarıcı olduğu belirlenmişti. Fakat Anadolu’nun sünnileşmesi gerçekleştikten ve Aleviler baskı altına alındıktan sonra, Alevilerin Erdebil’le ilişkileri kesilmiş ve zamanla halk ozanlarının şiirlerinde gecen şah kelimesiyle İmam Ali Emir-el Mu'minin'i anlatılmaya başlanmıştır.
Pir Sultan Abdal “güzel şahım niye verdin bağdatı” derken 16. Yüzyıl başlarında yaşamış Şah Tahmasp'tan bahsetmektedir. Ayrıca “Urum (Anadolu) memleketine yürüdü” dediği şahta aynı şah olmalıdır. Zaten Pir Sultan Abdal Şah İsmail (Hayati) ve Şah Tahmasp dönemlerinde yaşamıştır.
Pir Sultan öncülüğünü yaptığı ekol öylesine tutulmuştur ki kendisi halk ozanlarının PİR’i sayılmıştır. Anadolu tarihi çok dikkatle incelenirse Pir Sultan Abdal’dan önce yaşamış olan halk ozanlarının Oniki İmamları anlattıkları görülmemektedir. Gelenek Pir Sultan Abdal’la başlamıştır.
Pir Sultan Halk ozanlığı’nın yanısıra Osmanlı’ya açıkca tavır alabilecek kadar DEVRİMCİ bir kişiliktir. Yaşadığı dönemin baskısı göz önüne alındığında bu tavrı almanın her ozanın harcı olmadığı da görülür. Aşağıdaki dörtlük Pir Sultan’ın bu konudaki duygularını çok güzel anlatır;

Erdebil tarafını tutmuş, Osmanlı’ya karşı açıkca tavır almış ve bu uğurda can vermeyi göze almış bir halk ozanı’nın Osmanlı’nın kurdurduğu dergahı ve o dergaha ismini verdirdiği şahsı övmesi ve hatta anması mümkün değildir. Bu nedenle Hacı Bektaş’tan ve Bektaşilikten bahsedilen ve Pir Sultan’ın söylediği iddia edilen şiirler tamamen uydurmadır. Zaten çok az miktarda olan bu şiirler Pir Sultan adına onun yoluna ihanet eden köle zihniyetli halk ozanları tarafından söylenmiştir. Büyük ihtimallede bu tür şiirler Alevilerin, çaresizlikten dolayı Bektaşilik dergahına sığınmalarından sonra söylenmmiş ve yayılmıştır.
Pir Sultan’ın Bektaşiliği ve Hacı Bektaşı öven Osmanlı’yı öven hiçbir şiiri yoktur, söylenenlerde ona ait değildir. Pir Sultan’ın şiirleri Oniki İmamlara yöneliktir. Devrimci karaktere sahiptir. Halk ozanlarının piri yada üstadı olan Pir Sultan Osmanlı’nın bir numaralı düşmanıdır. Oniki İmamın dostudur ve bu yüzden asılmıştır.


</H3></H3>

[ezgici]

ellerine saglik güzel bir konu ve güzel bir pirimizi anlatmissin
Koyun beni Hak askina yanayim
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan
Yolumdan dönüp mahrum mu kalayim
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Benim pirim gayet ulu kisidir
Yediler ulusu, kirklar esidir
Oniki imamin server basidir
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Kadilar müftüler fetva yazarsa
Iste kemend, iste boynum asarsa
Iste hançer, iste kellem keserse
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Ulu mahser günü olur divan kurulur
Suçlu, suçsuz gelir anda derilir
Piri olmayanlar anda bilinir
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Pir Sultan'im arsa çikar ünümüz
O da bizim ulumuzdur pirimiz
Hakka teslim olsun garip canimiz
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

[fulya]

emegine saglık

[makifer]

Herhalde bu yaziya katilmadigimi soylesem ve de bu yazida yazdiklarinin kaynaklari nelerdir diye sorsam bana alinmazsin?

[^^ Asi ^^]

makifer Nickli Üyeden Alıntı

Herhalde bu yaziya katilmadigimi soylesem ve de bu yazida yazdiklarinin kaynaklari nelerdir diye sorsam bana alinmazsin?

Yazıda eksik veya yanlıs yerler size göre neresi ???

Bu arada bende Pir Sultan ' ın Hızır Pasa ' ya yazdıgı siiri paylasmak istiyorum

(1) Hızır Paşa bizi berdar etmeden
Açılın kapılar Şah'a gidelim
Siyaset günleri gelip yetmeden
Açılın kapılar Şah'a gidelim

Gönül çıkmak ister Şah'ın köşküne
Can boyanmak ister Ali müşküne
Pirim Ali,on iki imam aşkına
Açılın kapılar Şah'a gidelim

Her nereye gitsem yolum dumandır
Bizi böyle kılan ahd ü amandır
Zincir boynum sıktı halim yamandır
Açılın kapılar Şah'a gidelim

Yaz selleri gibi akar çağlarım
Hançer aldım çiğerim dağlarım
Garip kaldım şu arada ağlarım
Açılın kapılar Şah'a gideim

Ilgın ılgın eser seher yelleri
Yare selam döyle Urum elleri
Bize peyik geldi Şah bülbülleri
Açılın kapılar Şah'a gidelim

PİR SULTAN'ım eydür,mürvetli Şah'ım
Yaram baş verdi sızlar cigergahım
Arşa direk direk olmuştur ahım
Açılın kapılar Şah'a gidelim

[MyLove]

makifer Nickli Üyeden Alıntı

Herhalde bu yaziya katilmadigimi soylesem ve de bu yazida yazdiklarinin kaynaklari nelerdir diye sorsam bana alinmazsin?

Evet arkadaşım gereken soruyu asi arkadaşım sana sormuş, ben yeni gördüm merak ettiğin hususu daha ayrıntılı yazarsan belki sana yardımcı olabiliriz..

[makifer]

ben konuyu fazla dagitmak istemiyorum, gerginlik olusmasin. Eger gerginlik olduysa simdiden ozur diliyorum.

Pir Sultan Abdal Alevi deniliyor. Alevi midir, yoksa Sii midir? Yani su andaki Iran siilerine mi daha yakindir, yoksa Anadolu Alevilerine mi? Eger sii ise Pir Sultan Abdal'i sevdigini iddia eden Alevi kardeslerim neden su anda Iran siilerinin bile ibadet hassasiyetinde degildirler? Eger sii degil ise Iran sahi Sah Ismail'in ogretileri/felsefesi ile iliskisi nedir? Sii olmasa bile sunnilige karsi siiligi tercih ediyorsa su andaki Alevi kerdeslerim inanc bakimindan Iran siilerine kendilerini daha yakin mi hissetmektedirler?

Bunlarin disinda Kur'an'da Allah'a sevdigini iddia edenlerin Peygambere itaat etmesi gerektigi yaziyorken bu Anadolu erenleri de Allah askini hedef alip, ona ulasmisken (ki ben buna kesinlikle inaniyorum) o zaman bu erenlerin Peygamberin sunnetine tam tamina bagli olmasi gerekmez mi? Degil ki farzlar ve haramlar? Icki mesela. Bu erenlerin bu konularda hassas olmalari beklenmez mi? Su andaki Alevi kardeslerim niye bu hassasiyette degildirler o zaman?

[hüseyin2000]

makifer Nickli Üyeden Alıntı

ben konuyu fazla dagitmak istemiyorum, gerginlik olusmasin. Eger gerginlik olduysa simdiden ozur diliyorum.

Pir Sultan Abdal Alevi deniliyor. Alevi midir, yoksa Sii midir? Yani su andaki Iran siilerine mi daha yakindir, yoksa Anadolu Alevilerine mi? Eger sii ise Pir Sultan Abdal'i sevdigini iddia eden Alevi kardeslerim neden su anda Iran siilerinin bile ibadet hassasiyetinde degildirler? Eger sii degil ise Iran sahi Sah Ismail'in ogretileri/felsefesi ile iliskisi nedir? Sii olmasa bile sunnilige karsi siiligi tercih ediyorsa su andaki Alevi kerdeslerim inanc bakimindan Iran siilerine kendilerini daha yakin mi hissetmektedirler?

Bunlarin disinda Kur'an'da Allah'a sevdigini iddia edenlerin Peygambere itaat etmesi gerektigi yaziyorken bu Anadolu erenleri de Allah askini hedef alip, ona ulasmisken (ki ben buna kesinlikle inaniyorum) o zaman bu erenlerin Peygamberin sunnetine tam tamina bagli olmasi gerekmez mi? Degil ki farzlar ve haramlar? Icki mesela. Bu erenlerin bu konularda hassas olmalari beklenmez mi? Su andaki Alevi kardeslerim niye bu hassasiyette degildirler o zaman?

pir sultan abdal elbette alevidir alevilerin piridir

aslinda alintina yorum yada cevap yazilacak bir sey yok konu pir sultan abdal in kisiligi hayati yasami iken sen ACIKCA dile getirmesende TÜRKIYEDEKI ALEVILER NIYE IRANLILAR GIBI NAMAZ KILMIYOR demeye getirmissin BUNU bu topige aktarmana hic gerek yoktu alevilik kelimesini aratsaydin aleviler ile ilgili bir kac topigi bulabilirdin

[makifer]

peki, ozur diliyorum, ve tartismadan cekiliyorum

[mem_zin]

yüreğine sağlık

[**MasumuPak**]

Pir Sultan Abdal gerçek müslülmanlığın özünü günümüze kadar taşıyandır. Kimlerden olması önemli değil

[antiemperyalist68]

Pirimiz Pir Sultan; Hüü Erenler...

[savassavas]

kimin kim olduğu elbette önemlidir. Ancak tarih süzcegincen baktığımız zaman bir süre sonra, ki bu yüzyıllar süren bir süredir, o kimsenin kim olduğundan önce ne söylediği önem taşımaya başlıyor. Esas olan şudur ki, Yunus Emre'yi örneğin bir çok şehir kendisinden bilmektedir. Bu aşamada artık nereli olduğu değil felsefesinin ne olduğu öne çıkıyor Yunus Emre'nin. Yoksa ne oluyor biliyor musunuz? Eskişehirde'ki "mezarı" tren yoluna yakın olduğu için 150-200 metre geriye taşınıyor, gerekçe nedir: o bölgenin sanırım muhtarı ya da bir ileri geleni olacak, rüyasında Yunus'u görüyor, Yunus ona rahazsız olduğunu söylüyor. O da sabah ilk işi mezarı daha doğrusu kabiri daha sakin bir yere taşıtıyor. O kabirde Yunus Emre'nin olup olmadığı bile belii değilken.. Yunus Emre şiirlerinde kendini ve tasavvufunu ortaya koymuş iken, yıllar sonra felsefesine tamamen aykırı bir biçimde batıl bir değer yargısının oyuncağı oluyor. Yani demem o ki, kimin kim olduğu bir yerden sonra önemli değil; ne söylediği önemli. Aleviliği müslümanlıktan ayıran da budur zaten. Kuran okumak bilirsen insandadır.
sevgi ve saygılar.

[vahitekmelttnt]

pir sultan abdal insanı insan bilir tüm inançlara saygılı bir ermiş ve şairdir. bence

[cemcanatakan25]

Paylaşımına teşekkür ederim

[cemcan97]

Pir Sultan Abdal'ı anlamak nefis ve gönül rahatlığıdır....Teşekkürler.

[gokhan_dogu]

Teşekkürler...

[efendy01]

bozuk düzende sağlam çark olmaz..

[levent58]

emeğime yüreğine sağlık

[seray2812]

"Gelin Canlar Bir Olalım

Gelin canlar bir olalım
Münkire kılıç çalalım
Hüseyn'in kanın alalım
Tevekkeltü teâlallah

Özü öze bağlayalım
Sular gibi çağlayalım
Bir yürüyüş eyleyelim
Tevekkeltü teâlallah

Açalım kızıl sancağı
Geçsin Yezid'lerin çağı
Elimizde aşk bıçağı
Tevekkeltü teâlallah

Mervan soyunu vuralım
Hüseyn'in kanın soralım
Padişahın öldürelim
Tevekkeltü teâlallah

Pir Sultan'ım geldi cûşa
Münkirlerin akli şaşa
Takdir olan gelir başa
Tevekkeltü teâlallah"